Endonezya'da Çalışma İzni: Türk Vatandaşları İçin Şartlar ve Süreç (2026)

Endonezya çalışma izni tek bir belge değil, iki aşamalı bir onaydır: önce işvereniniz Çalışma Bakanlığı'nın (Kementerian Ketenagakerjaan, Kemnaker) TKA Online sisteminden yabancı personel kullanım planı onayını (Pengesahan RPTKA) alır, sonra Göç İdaresi (Direktorat Jenderal Imigrasi) bu onaya dayanarak çalışma amaçlı sınırlı kalış vizesini ve sınırlı oturum iznini (ITAS, kart adıyla KITAS) verir. İşveren her yabancı çalışan için ayda 100 $ yabancı işgücü tazminat fonu (DKPTKA) öder; 1 yıllık ITAS harcı 3.000.000 IDR (Permenaker 8/2021; Ngurah Rai Göç Ofisi, Ekim 2026). Başvuruyu siz değil işvereniniz yapar; işverensiz, bireysel bir çalışma izni yoktur.

Belge dosyası, işverenle yazışma ve başvuru takibi için Endonezya çalışma izni desteği sayfamıza bakabilirsiniz. PeraGate süreci Türkçe koordine eder; RPTKA ve oturum kararını Kemnaker ile Imigrasi verir. Oturum türlerinin genel karşılaştırması Bali KITAS rehberinde; bu rehber yalnızca işverenli çalışmayı ve PT PMA yöneticiliğini ele alır.

Endonezya'da çalışmak için ne gerekir?

Bir işveren, o işverenin onaylı RPTKA'sı ve çalışma amaçlı ITAS gerekir. Permenaker 8/2021'in 4. maddesi yabancı çalışandan üç şart arar:

• pozisyonun gerektirdiği eğitim (diploma),
• pozisyona uygun en az 5 yıllık iş deneyimi ya da yeterlilik belgesi,
• bilgi ve becerisini, işverenin atadığı Endonezyalı yardımcı çalışana (Tenaga Kerja Pendamping) aktarmak.

İşverenin de yabancı çalıştırabilen bir yapı olması gerekir: Endonezya hukukuna göre kurulmuş anonim şirket (PT) ya da vakıf, yabancı şirket temsilciliği, kamu kurumu ya da sosyal, dini, eğitim ve kültür kuruluşu. Tek kişilik PT (PT perorangan) yabancı çalıştıramaz (md. 3/2). Bali'de çalışma izni için de kural aynıdır: bir villa, kafe ya da dalış okulunun sizi çalıştırabilmesi için NIB'li bir PT ya da PT PMA olması ve iş gücü bildirimini (wajib lapor ketenagakerjaan) yapmış olması gerekir; TKA Online'ın şart listesi bu bildirimin kanıtını istiyor.

Türkiye'den getireceğiniz diploma ve deneyim belgeleri dosyanın temelidir. Apostil ve tercüme hazırlığı Endonezya apostil rehberinde anlatılıyor.

Turist vizesi ya da dijital göçebe vizesiyle Bali'de çalışabilir miyim?

Hayır. Vizesiz giriş, turist vizesi, ikinci ev ve uzaktan çalışma (E33G) statüleri Endonezya'daki bir kişi ya da şirket için ücretli çalışma hakkı vermez. Türk vatandaşları 3 Temmuz 2025'ten beri yalnızca turistik amaçla 30 güne kadar vizesiz giriyor ve en geç 30. gün çıkmaları gerekiyor; çalışma vizesi soruları Endonezya temsilciliklerine yönlendiriliyor (T.C. Dışişleri, Ekim 2026). Giriş kuralları Bali vize rehberinde.

Bali Valisi'nin 24 Mart 2025'te duyurulan 7/2025 sayılı genelgesi de yabancı turistlerin yetkili kurumun verdiği resmi belge olmadan çalışmasını ve ticari faaliyet yürütmesini yasaklıyor (Bali İl Yönetimi). Bu kural küçük işler için de geçerlidir: villada resepsiyon, sörf ya da dalış eğitmenliği, yoga dersi, restoranda mutfak işi ya da etkinlik organizasyonu ücret karşılığı yapılıyorsa çalışma sayılır.

Çalışma izni süreci hangi adımlardan oluşuyor?

Süreç işverenin TKA Online hesabıyla başlar, RPTKA onayından sonra Imigrasi'ye geçer. Kemnaker'in TKA Online sayfasında ve Permenaker 8/2021'de tarif edilen sıra (Ekim 2026):

1. Hesap ve başvuru: İşveren TKA Online'da hesap açar, RPTKA türünü seçer (6 aydan uzun iş, geçici iş, direktör ya da komiser, özel ekonomik bölge) ve şirket belgelerini yükler: NIB ya da işletme izni, kuruluş senedi ve onay kararı, iş gücü bildirimi kanıtı, adres belgesi, iş sözleşmesi taslağı ve 6 aydan uzun işlerde organizasyon şeması.
2. Uygunluk değerlendirmesi (ekspose): İşveren temsilcisi, bakanlıkla çevrim içi görüşmede yabancı çalıştırma gerekçesini, Endonezyalı çalışan planını ve bilgi aktarımı yöntemini anlatır. Uygun bulunursa değerlendirme sonucu en geç 2 iş gününde çıkar.
3. Aday verisi: Sizin belgeleriniz yüklenir: diploma, yeterlilik ya da deneyim belgesi, iş sözleşmesi, renkli pasaport taraması ve kırmızı fonlu 4x6 renkli fotoğraf. İşveren ayrıca yardımcı çalışan atama yazısı, Göç İdaresi'ne vize talep yazısı ve kefillik beyanı verir.
4. DKPTKA ödemesi: Bakanlık ödeme bildirimini düzenler; işveren onay süresinin tamamı için ücreti peşin öder. Ödeme kodu 5 iş günü geçerlidir; bu sürede ödenmezse kod geçersiz olur (Permenaker 8/2021 ek formatı).
5. RPTKA onayı: Ödemeden ve veri doğrulamasından sonra Pengesahan RPTKA en geç 2 iş gününde düzenlenir. Bu onay vize ve oturum izni için tavsiye yerine geçer; bakanlık aday verisini TKA Online üzerinden Göç İdaresi'ne iletir (md. 21).
6. Çalışma vizesi: Kefil işveren ya da siz, Imigrasi'nin çevrim içi sistemi üzerinden çalışma amaçlı sınırlı kalış vizesine başvurursunuz. Permenkumham 22/2023 md. 34'e göre en az 6 ay geçerli pasaport, işverenin kefillik kanıtı, geçim gücü kanıtı, güncel fotoğraf ve çalışma alanındaki kamu kurumunun yazısı istenir.
7. Giriş ve KITAS: Vize başvurusu aynı zamanda ITAS ve yeniden giriş izni başvurusu sayılır (Permenkumham 22/2023 md. 33/6); çalışma vizesiyle Endonezya'ya girdiğinizde ITAS bu başvuruya dayanarak düzenlenir.

Kemnaker aşamasının resmi süreleri kısa, ancak belge hazırlığı ve Imigrasi aşaması ayrıca zaman alır; toplam süre için resmi bir taahhüt yoktur.

Endonezya çalışma izni ne kadar tutar?

Resmi kalemler iki kuruma ödenir: DKPTKA Kemnaker'e (yenilemede çoğu durumda il ya da ilçe yönetimine), oturum harcı Imigrasi'ye. Ekim 2026 itibarıyla:

1 aydan kısa çalıştırmada bile 1 aylık DKPTKA ödenir (md. 35/3). Kamu kurumları, yabancı temsilcilikler, uluslararası kuruluşlar, sosyal ve dini kuruluşlar ile eğitim kurumlarındaki belirli pozisyonlar DKPTKA'dan muaftır. Çalışma vizesinin harcı Ngurah Rai tarifesinde ayrı kalem olarak görünmüyor; başvuru ekranındaki tutarı kontrol edin. DKPTKA yönetmelikte işverenin yükümlülüğü olarak yazılı; bu tutarın maaşınızdan kesilip kesilmeyeceğini sözleşmede açıkça yazdırın.

Hangi pozisyonlar yabancılara kapalı?

İnsan kaynakları ve personel işleri yabancılara kapalıdır. Kemnaker'in 31 Aralık 2019 tarihli 349/2019 sayılı kararı 18 pozisyonu sayıyor: personel direktörü, endüstriyel ilişkiler müdürü, insan kaynakları müdürü, işe alım ve yerleştirme sorumluları, kariyer ve iş danışmanları, iş görüşmecisi, iş analisti ve iş güvenliği uzmanı gibi. Permenaker 8/2021 md. 49 da yabancıyı personel işlerinde ya da aynı şirkette birden fazla pozisyonda çalıştırmayı yaptırıma bağlıyor.

Aynı pozisyonda birden fazla şirkette çalışmak yalnızca direktör ve komiserler, mesleki eğitim, dijital ekonomi ve petrol-gaz sözleşmecileri için mümkündür; her işveren ayrı RPTKA almak zorundadır (md. 5). Şirketin faaliyet alanının yabancı yatırıma açık olup olmadığı ayrıca kontrol edilir; bu konu Bali'de şirket kurmak rehberinde.

Kendi PT PMA şirketimde direktör olarak çalışabilir miyim?

Evet, ama hangi yoldan gideceğiniz pay sahipliğinize bağlıdır. Permenaker 8/2021 md. 30-31'e göre belirli pay sahipliği olan direktör ve komiserler RPTKA'dan muaftır; bu kişiler yatırım teşvik mevzuatındaki kriterleri karşılar ve vize tavsiyesini yatırım kurumundan (BKPM) alır. Göç tarafında Permenkumham 22/2023 md. 38, 2 yıllık yatırımcı kalış vizesi için en az 10 milyar IDR değerinde pay sahipliği arıyor. Bu eşiği karşılamayan ama şirkette direktör ya da komiser olan yatırımcı, çalışma mevzuatına, yani RPTKA ve DKPTKA'lı çalışma vizesine yönlendiriliyor (md. 38/5).

Ekim 2025'ten beri PT PMA'da asgari ödenmiş sermaye 2,5 milyar IDR (Permen BKPM 5/2025). Asgari sermayeyle kurulan bir şirketin yabancı ortağı bu yüzden çoğu durumda 10 milyar IDR'lik yatırımcı eşiğinin altında kalır ve direktörlük için çalışma ITAS'ı gerekir. TKA Online'da bunun için ayrı bir "direktör/komiser" RPTKA akışı bulunuyor. Kuruluş adımları için Endonezya şirket kuruluşu desteği, oturum dosyası için Bali oturum izni desteği sayfalarımıza bakabilirsiniz.

Çalışma izni ne kadar geçerli, nasıl uzatılır?

6 aydan uzun işlerde RPTKA en fazla 2 yıl için verilir ve uzatılabilir. Geçici işlerde (makine kurulumu, denetim, ticari film çekimi, 6 aydan kısa işler) en fazla 6 ay geçerlidir ve uzatılamaz. Özel ekonomik bölgelerde (KEK) süre 5 yıla kadar çıkabilir (Permenaker 8/2021 md. 20). Oturum izni bu onaya dayandığı için RPTKA ve ITAS yenilemesini birlikte planlayın.

Uzatma başvurusu, RPTKA bitmeden en geç 30 iş günü önce TKA Online'dan yapılır (md. 22). Yenilemede DKPTKA, çalışılan yer tek bir ilçedeyse ilçe, bir ilin birden fazla ilçesindeyse il yönetimine ödenir; birden fazla ilde çalışılıyorsa merkezi bütçeye gider (md. 35). İşvereni ya da pozisyonu değiştirmek için ayrı bir "TA.03" işlemi (alih jabatan, alih sponsor) gerekir; yeni işverenin RPTKA'sı ve geçerli ITAS istenir.

İzin çıktıktan sonra hangi yükümlülükler var?

İzin çıktıktan sonra da düzenli yükümlülükler sürer (Permenaker 8/2021 md. 43 ve 49):

• 6 aydan uzun çalışan yabancı ulusal sosyal güvenlik programına (BPJS Kesehatan ve BPJS Ketenagakerjaan) kaydedilir; 6 aydan kısa işlerde sigorta şirketinden poliçe gerekir.
• İşveren yabancıya Endonezce eğitimi sağlar; direktör, komiser, temsilcilik başkanı, vakıf yöneticileri ve geçici işler hariç.
• İşveren her yıl yabancı istihdamı, yardımcı çalışanın eğitimi ve bilgi aktarımı hakkında bakanlığa rapor verir.
• İş sözleşmesi erken biterse bakanlığa bildirilir; ülkeden kesin ayrılışta kesin çıkış izni (EPO) alınır.

Kurallara uyulmazsa ne olur?

İşverene idari para cezası, yabancıya ceza davası ve sınır dışı etme riski doğar. Permenaker 8/2021 md. 50'ye göre onaylı RPTKA olmadan yabancı çalıştıran işverene, yabancının ülkeye girişinden itibaren kişi ve pozisyon başına şu cezalar uygulanır:

Cezaya ek olarak RPTKA başvuruları durdurulabilir ya da onay iptal edilebilir (md. 49/2). Yabancı için Göç Kanunu'nun (UU 6/2011) 122. maddesi, oturum izninin amacına aykırı faaliyete 5 yıla kadar hapis ve 500.000.000 IDR'ye kadar para cezası öngörüyor; aynı ceza buna imkân veren kişi için de geçerli. Göç İdaresi ayrıca izni iptal edebilir, giriş yasağı koyabilir ve sınır dışı edebilir (md. 75). Bali'de genelgenin denetimi il zabıtasına verildi; valilik, ihlallerin il polisince yaptırıma bağlanmasını istiyor.

Başvurudan önce işverenle neleri netleştirmelisiniz?

Teklif aldığınızda aşağıdaki maddeleri yazılı olarak sorun:

• İşveren PT ya da PT PMA mı (PT perorangan değil), NIB'si ve iş gücü bildirimi var mı?
• Pozisyon adı kapalı listede mi, diplomanız ve 5 yıllık deneyiminizle uyumlu mu?
• RPTKA kaç ay için istenecek ve DKPTKA'yı kim ödeyecek?
• Vize başvurusunu kim yapacak ve ITAS süresi RPTKA süresiyle aynı mı?
• 6 aydan uzun işte BPJS kaydı ve sağlık sigortası nasıl yapılacak?